Thơ lục bát Đặng Cương Lăng

Thứ tư - 01/07/2020 21:44
Đặng Huy Giang
Thơ lục bát Đặng Cương Lăng

      Lục bát là một thể thơ truyền thống lâu đời nhất của dân tộc ta. Nó có sức sống mạnh mẽ và tồn tại dài lâu trong kho tàng ca dao tục ngữ Việt Nam và trong lời hát ru con của bao nhiêu thế hệ các bà mẹ Việt Nam.

     Trên thực tế, lục bát là thứ thơ hết sức coi trọng hình thức, đòi hỏi người viết phải tuân theo niêm luật và vần điệu hết sức chặt chẽ. Về việc này, bất kỳ ai khi làm thơ lục bát đều biết, thiết tưởng không cần nói lại.

       Đây là thử thách cho người cầm bút. Bởi vì khi “trượt” trên đường ray lục bát, đôi khi cảm xúc có thể bị “bó”, bị “khống chế” rất nhiều, đặc biệt là bị “bó”, bị “khống chế” bởi vần (vận). Và trong lúc nhiều khi bị chạy theo vần, bị dẫn dắt bởi vần,  bài thơ có thể xa dời cái đích muốn thể hiện, muốn hướng tới. Còn một khi đã “thất vận”, một bài thơ được coi là lục bát sẽ không còn được đánh giá cao nữa.

      Sinh thời, nhà thơ Nguyễn Bùi Vợi từng biên soạn và tuyển chọn một tập thơ lục bát từ thời Nguyễn Công Trứ (1778 – 1858), Tú Xương (1870 đến 1907) đến thời hiện đại. Vậy mà khi đọc xong, thú thật, tôi chỉ nhớ có “Vịnh cây thông” và “Sông lấp”. Tôi ám ảnh cặp lục bát: Kiếp sau xin chớ làm người/ Làm cây thông đứng giữa trời mà reo trong “Vịnh cây thông” của Nguyễn Công Trứ và ám ảnh cả 4 câu lục bát trong “Sông lấp” của Tú Xương: Sông kia rày đã nên đồng/ Chỗ làm nhà cửa, chỗ trồng ngô khoai/ Vẳng nghe tiếng ếch bên tai/ Giật mình còn tường tiếng ai gọi đò.   

     Nêu thế để thấy: Làm thơ lục bát cho ra lục bát, thật khó!

    Tuy nhiên hiện nay, số người làm thơ lục bát vẫn không ngừng gia tăng và số người làm thơ lục bát để lại dấu ấn cũng vẫn xuất hiện đều đều, không còn là độc quyền của riêng ai cả.

    Với một xuất phát như thế, tôi đã đọc để đến với “Thơ lục bát” của Đặng Cương Lăng. Tôi nhận thấy: Ở thể loại này, trên cái nền của cảm xúc chân thành và dào dạt, Đặng Cương Lăng tỏ ra khoáng đạt về ý tứ, xông xênh ở câu chữ. Chưa kể, xét về mặt số lượng, một người viết đến hàng trăm bài thơ lục bát như thế, dẫu có thế nào thì cũng thật đáng kể và đáng nể!

     Ông viết nhiều thơ về tình yêu. Ông coi tình yêu là “khúc giao mùa thứ 5”, là chỗ để “theo đuổi suốt đời không yên”. Với ông, “khi yêu kéo cả đất trời về nhau”. Ông rất sợ sự vô cảm, luôn sống và yêu nguồn cuội của mình. Ông luôn ám ảnh “cuộc người” đến nỗi lúc nào cũng cảm thấy: “Ta bị vây bủa đó đây cuộc người”, đến nỗi có lúc bật thành lời than vãn: “Cuộc người là cuộc người ơi!” và luôn “mong cho không có cuộc người”.

      “Xin người sống với hôm nay”, “Từ trong ta một tiếng người” - đó hai câu thơ được trích từ “Lời khuyên” và “Từ trong…” trong tập thơ này. Đây là hai câu thơ đáng nhớ thể hiện tâm thế và nỗi lòng của nhà thơ Đặng Cương Lăng. Riêng “Từ trong ta một tiếng người”, là thông điệp nhắc nhở và nhấn mạnh sự thiên lương như lúc nào cũng cần có mặt và ngân vang trong đời sống tinh thần của mỗi người.

                                                                                                                                             Nhà thơ Đặng Huy Giang    

  

 

Nguồn tin: Trần Gia Phái:

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá

Click để đánh giá bài viết

  Ý kiến bạn đọc

Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây