Có một Hải Phòng luôn nghẹn ngào thương nhớ trong thơ Nguyễn Thị Hoài Thanh

 

Nguyễn Thái Hưng

 

                                                                                                    (Nhớ thi sĩ Nguyễn Thị Hoài Thanh)                            

       Đọc tập thơ TÔI Ở HẢI PHÒNG vào những ngày Tháng 5 phượng về rực đỏ trời thành phố, mới thấy hết tình yêu và nỗi nhớ sâu đậm về một Hải Phòng dấu yêu luôn nghẹn ngào nhớ mong khắc khoải trong thơ Nguyễn Thị Hoài Thanh.

Từ con thuyền về bến với “lưa thưa lửa nhám” mỗi chiều, một sông Cấm “như người bạn mới quen” mà có “nửa đời tôi ở đó” với “Buồm ai say sóng- la đà trên sông” đến cầu Treo qua sông Lấp, chuyến đò sông Tam Bạc, một Lán Mông Giăng “đường thơm nắng ủ”, một cầu Xi Măng “như đồ chơi trẻ nhỏ” cùng với vườn xanh Hoa Động trăng thề  “…hoa ô môi tím ngát… say đắm cả trời quê”, một “xóm nhỏ Thùy Giang- sớm chiều nghe sóng vỗ”, một “chú bò đi vào thành phố” , một vệt “nắng trên cành chưa nỡ rời cây”…Tất cả hòa xen dưới nền một trời hoa đỏ … đã tạo nên một Hải Phòng luôn đi về trong nỗi nhớ da diết của nhà thơ.

Hải Phòng thân yêu luôn được dành những tình cảm nâng niu cao quý nhất, thường trực ghi dấu trong tim:
 

“Quê cũ” ấy luôn gắn liền ký ức sống động bồi hồi; như còn đây -tiếng gọi “đò ơi…” qua sông Tam Bạc  vọng về quá khứ xa xăm… Một vệt nắng vắt qua cầu Treo, một chiều đông sậm sà mưa bay chợ Sắt vẫn hiển hiện qua từng con chữ xúc động lòng người về thưở thiểu thời tóc xanh áo trắng:
 

Một lối nói thật mới theo phản đề mà không kém phần rung động thiết tha về thời trăng tròn ngây thơ đầy đam mê mộng ước:
 

Không chỉ tên đất, tên người là niềm thương nỗi nhớ…mà mỗi chùm hoa Phượng đỏ như lửa cháy không nguôi, là nơi neo đậu tình cảm yêu thương thành phố quê hương của Nhà thơ. Hoa Phượng– biểu tượng của Hải Phòng -đất Cảng luôn đi về day dứt trong thơ Hoài Thanh. Điều đó được gắn kết xen hòa ngay cả lúc tâm tình với người mẹ thân yêu đã khuất:
 

Bây giờ lại mùa phượng vĩ…” nhưng hình bóng mẹ chỉ còn trong tâm tưởng.

Thành phố ấy luôn là tâm điểm của nỗi lòng thổn thức, khát khao, thường trực trong tim như hình với bóng, ngay cả khi giữa cõi đời có lúc chị đã “chợt nhớ chợt quên” (mà có quên được đâu!):
 

Dòng sông xưa với cánh buồm trời lãng quên trong huyền thoại, càng thiết tha, bởi chị đã gắn kết:
 

Ở đó, hồn thơ thi sỹ luôn được dưỡng nuôi, hòa quện thiên nhiên của màu trắng mây trời, màu xanh sóng nước:
 

Nơi ấy có xóm chài bé nhỏ làm sao có thể nguôi ngoai:
 

Nhớ con sông mùa nước lợ, được tác giả truyền thổi linh hồn làm người bạn “mới quen”, để mà tâm tình, sẻ chia, gửi gắm…
 

“Tôi”, “Sông” và “Bóng tôi” trên dòng sông ấy đã đã thành mối kết giao, hòa hợp tri kỷ đồng hành.“Sông” mang “Bóng” tôi đi cũng là chở những ước mơ, khát khao của “Tôi” về một tương lai, biển cả, chân trời…thì thật độc đáo và tài tình, đó cũng là nét đặc trưng phong cách sáng tạo, lối nói mới lạ trong thơ chị Hoài Thanh.


 

Mãi còn đấy chị ơi! Dù cho nhân gian vần xoay biển đổi, nhưng một thời ngây thơ, trắng trong như lúa thì con gái, vẫn nồng nàn hương cỏ ven đê…

Xa rồi- nơi ấy - Hải Phòng khi giờ đây đã thành “quê cũ” nhà thơ bất ngờ gặp một dáng hình Phượng vĩ mà mừng vui tâm tình như gặp bạn cùng quê:
 

Một Hải Phòng phía trời xa thăm thẳm… vẫn canh cánh niềm mong khắc khoải có lần về lại cố hương:
 

Chờ đấy! Đất Cảng vẫn mong chờ chị nhiều lắm qua sắc Phượng đỏ trời tháng 5, dù vẫn biết, do “Dòng Tam Bạc thiếu chân trời” nên sẽ “có người Nam- Bắc ngược xuôi tìm dòng”.

Nỗi nhớ ấy, luôn đau đáu trong tim như lời hứa đầy trách nhiệm, nặng tình, nặng nghĩa với quê hương khi Nhà thơ nói với con:

Sinh ra, lớn lên, niềm vui và nỗi buồn, hạnh phúc và cay đắng như chị đã “…ngồi bấm đốt ngón tay” nhưng “bấm đi bấm lại vẫn hai nẻo buồn” (thơ Trần Thị Bảo Thư); hay “Không có gia tài để lại cho con/

Chỉ có nước mắt rơi ngày vui chưa trọn/Và thơ cười đi suốt những đêm đau”, nhưng miền quê ấy với dòng Cấm thân thương, lấp lánh làm duyên như người bạn gái, mây mảng xanh màu áo thợ tan ca, hồi tàu hú ngoài ga hay quầng trời đêm đêm sáng đèn bến Cảng vẫn theo cùng tỏa sáng trong tâm trí Nhà thơ.

Và ngay cả khi “cả trời xanh ta cũng phải giã từ” bởi “đời người tựa giấc chiêm bao” thì vẫn mãi đắm say một Hoài Thanh toàn tâm toàn ý, luôn da diết nghẹn ngào về thành phố quê hương:
 

 

NTH-T5/2018

Ghi chú: bài viết năm trước khi nhà thơ qua đời.