Demo

THÁNG BA TÂY NGUYÊN

Thứ ba - 09/04/2019 10:04
- LÃ VINH -
Tây nguyên. Ảnh minh họa.
Tây nguyên. Ảnh minh họa.

Chiếc xe 16 chỗ ngồi chạy êm ru lượn vòng lên đèo Lo xo nằm giữa ranh giới 2 tỉnh Quảng Nam và Kon Tum đường quốc lộ 14 nâng dần độ cao đưa chúng tôi lên vùng đất Tây Nguyên hùng vĩ trên dãy Trường Sơn ; các cựu chiến binh râm ran kể chuyện về thời kháng chiến : Nơi đây từng là địa bàn chiến lược tập kết hành quân, vận chuyển luơng thực vũ khí đạn dược cho chiến trưòng B3 nổi tiếng khốc liệt.

 Đất nưóc hòa bình quốc lộ 14 được cải tạo nâng cấp mở rộng, nhưng đèo Lò Xo vẫn mệnh danh là “ Cung đèo tử thần” bởi những đoạn cua gấp khúc, thường xuyên xảy ra các vụ tai nạn giao thông nghiêm trọng. Đau lòng nhất là vụ tai nạn ngày 21/4/2015 làm 31 cựu chiến binh Hà Nội trên đường về thăm lại chiến trường xưa đã bị tử vong ;tổn thất ngang ngửa như một trận đánh thời chiến tranh. Tấm bia tưởng niệm còn đó như một chứng tích nhắc nhở những ai qua đây. Nên đầu năm nay chuẩn bị kỷ niệm 44 năm ngày giải phóng Tây Nguyên, Bộ giao thông vận tải và tỉnh Kon Tum đã đầu tư 15 tỷ đồng kẻ lại vạch sơn lằn ranh hạn chế tốc độ, lắp đặt lốp cao su và gia cố thêm các hàng rào lan can để tăng cường an toàn giao thông… Nhưng cũng phải vượt qua khỏi quãng đường đèo dài hơn 20 km, chúng tôi mới thở phào nhẹ nhõm phóng xa tầm mắt nhìn vùng đất Cao nguyên mở ra mênh mang tràn đầy nắng gió Kon Tum- Gia Lai- Đắk Lắk… Đường phố rợp cờ hoa, những dòng người và xe cộ nối đuôi nhau hối hả hướng về thành phố Buôn Mê Thuột nơi khởi đầu chiến dịch Tây Nguyên - Đại thắng mùa xuân 1975

   Chúng tôi có mặt tại ngã 6 vào buổi chiều ngày 10/3/2019 đúng dịp kỷ niệm 44 năm ngày giải phóng Buôn Mê Thuột. Ngã 6 là nơi giao nhau giữa Quốc lộ 14 - quốc lộ 26 và các đại lộ Phan Chu Trinh, Nơ Trang Lơng, Lê Duẩn.Chiếc xe tăng T54 kiêu dũng nằm trên bệ bê tông vững trãi vươn nòng súng chếch lên nền trời xanh rực rỡ nắng vàng. Tượng đài chiến thắng Buôn Mê Thuột thật đôc đáo, ai đi qua cũng dừng chân ngưõng mộ. Cả thành phố đang từng bừng lễ hội Cà Phê Tây Nguyên với nhiều hoat động phong phú, các chàng trai cô gái Tây Nguyên khỏe khoắn vô tư trong những bộ trang phục dân tộc E đê, Mơ nông Ba na, Cà tu … Rộn ràng tiếng trống cồng chiêng, tiếng đàn Tơ rưng, đàn Kroong púc kéo dài theo các tuyến phố, tạo nên nét bản sắc độc đáo vừa hiện đại vừa dân dã âm vang trong ca khúc : Tháng 3 mùa con ong đi lấy mật / Mùa con voi xuống sông hút nước /, mùa em đi phát rẫy làm nương

   Trong hương Cà phê thơm lừng đầu đường Lê Thái Tổ anh Quốc Thái nguyên là biên tập viên Đài Phát thanh truyền hình Đắc Lắc say sưa giới thiệu: Lễ hội Cà phê năm nay mang chủ đề là : “Tinh hoa đại ngàn ’’ với nhiều hoạt động phong phú nhằm quảng bá và kêu gọi đầu tư, có cả hội nghị Xuc tiên đầu tư riêng về tăng cường phát triển thương hiệu Cà Phê Tây Nguyên thế mạnh hàng đầu của Đắc Lắc. Cả tỉnh hiện có hơn 200.000 ha cà phê, sản lượng trên 400.000 tấn, chiếm 40 % sản lượng của cả nước và đứng hàng đầu về kim ngạch xuất khẩu, giúp cho nhiều Doanh nhân, doanh nghiệp trở thành tỷ phú và Đại gia danh tiếng cả nước. Hàng chục vạn hộ gia đình sống nhờ vào Cà phê. Ngõ nào cũng có quán cà phê, cả nhà cùng đi uống cà phê ; cà phê đóng góp 60% số thu ngân sách. Cà phê Buôn Mê nổi tiếng thơm ngon, nên phải gọi là “Tinh hoa đại ngàn mới xứng tầm thương hiệu”. Vùng đất Tây Nguyên đã làm cho Việt Nam trở thành quốc gia xuất khẩu Cả phê đứng thứ hai trên thế giới. Trong chiến tranh Tây Nguyên Buôn Mê Thuột đã nổi tiềng với trận mở màn lịch sử đại thắng mùa xuân 1975. Trong phát triển kinh tế Buôn Mê Thuột cũng phải tạo ra cú hích mang tính đột phá để xứng danh với thủ phủ của Cao Nguyên v.v…

    Rời quán cà phê ông Bế văn Du mời chúng tôi về thăm nhà anh ỏ cuối phố Mai Hắc Đế. ông nguyên là chiến sỹ trung đòan đặc công 198. Tháng 3 năm ấy đơn vị ông phải ém quân trong những cánh rừng già âm u đầy muỗi sốt rét, bí mật bao vây chia cắt kìm chân tiêu hao sinh lực địch. Ngày mở màn chiến dịch, đơn vị ông được giao nhiêm vụ đột kích đánh chiếm sân bay Hòa Bìnhvà khu kho Mai Hắc Đế. 2 giờ sáng ngày 10/3/1975 đại đội chủ công đã vượt qua của mở khai thông hành lang Tây Bắc, tiến đánh căn cứ sư đoàn 23 ngụy. Địch dùng máy bay, xe tăng pháo binh chặn đánh quyết liệt, đại đội của ông bị hy sinh và thương vong quá nửa. Nhưng nhờ sự phối của lực lượng binh chủng hợp thành của trung đòan 174 sư 316 và đại đội 9 xe tăng trung đòan 273, đến chiều tối ngày 10/3/1975 quân ta đã chiếm được hầu hết các mục tiêu trong thị xã và đến trưa hôm sau (ngày 11/3) thì làm chủ hoàn tòan sở chỉ huy Sư đoàn 23 ngụy, bắt sống đại tá Vũ Thế Quang sư đoàn phó sư 23 và đại tá Nguyễn Trọng Luật tỉnh trưởng Đắk Lắk.

   Chiến thắng Buôn Mê Thuột thực sự là trận đánh điểm đúng huyệt làm cho địch bất ngờ đến hoảng loạt, đảo lộn toàn bộ hệ thống phòng thủ Tây Nguyên. Ngày 14/3/1975 Ngụy quyền Sài Gòn quyết định bỏ Tây Nguyên ; một cuộc tháo chạy thảm bại chưa từng có, cả quân đoàn 2 quân khu 2 Ngụy bị tan rã hoàn toàn. Ngày 25/3 toàn bộ Tây Nguyên sạch bóng quân thù. Vị thế mái nhà Đông Dương đã mở ra cục diện mới cho cả chiến trường Miền nam. Sau này các nhà nghiên cứu lịch sử quân sự gọi “cuộc đấu trí tháng 3 “ ở Tây Nguyên là thắng lợi của nghệ thuật quân sự nghi binh bao vây chia cắt, tạo thế bí mật bất ngờ đánh hiểm đánh trúng … Nghe các anh kể tôi cứ hình dung như đang có từng đoàn quân đi rẩm rập, cảnh quân địch tháo chạy tan tác qua Cheo Reo Phú Bổn Củng Sơn năm nào.

   Câu chuyện chưa dứt thì xe chúng tôi đã dừng lại gần cuối đường Mai Hắc Đế. Phía trước có tấm biển báo “ Khu vực cấm đi lại và quay phim chụp ảnh” Phía sau hàng rào kẽm gai là cả khu đất rộng hoang vu, phất phơ lau sậy, lúp xúp những lùm câydại úa vàng hiu quạnh. Người ta bảo đấy là dãy hầm ngầm bí mật chứa vũ khí đạn dược của khu kho Mai Hắc Đế, các cửa ra vào đều được thiết kế chìm, bên trong có khóa mã hóa. Cuộc tiến công vào khu kho Mai Hắc Đế diễn ra quyết liệt nhưng khá nhanh gọn, những người lính bên kia bị tiêu diệt hoàn toàn, vô tình đem theo cả những bí mật ẩn sâu trong lòng đất, mà hơn 40 năm qua vẫn chưa được giải mã.

   Ngôi nhà ông Du ỏ cách đấy 30 mét cũng chưa được phép xây dựng kiên cố…Con trai cả của ông đã theo nghiệp cha, đang trong quân ngũ đóng quân ở Gia Lai gia đình vợ con cũng ở luôn bên đấy. Chỉ còn hai vợ chồng già và đứa con gái thứ hai không may bị khuyết tật do lây nhiễm chất độc Da cam Đi ô xin.Trong ngôi nhà gỗ 3 gian cuộc sống khá thông thoáng đủ đầy, nhưng vẫn gợn lên nỗi đau thương mất mát, mỗi khi nhìn đứa con ngồi trên chiếc xe lăn vô tư chào khách. Ông bà lại chạnh lòng nghĩ đến : Mai ngày vợ chồng già ra đi về cõi vĩnh hằng ! Con gái mình sẽ về đâu ?

   Hôm sau chúng tôi đi Buôn Đôn nơi khởi nguồn Lễ hội đua voi truyền thống. Từ Nam Dong Cư Dút qua Ea Bô cắt ngang triền sông Sê rê Pốc, dòng sông mùa này cạn nước trơ lên những gềnh đá khô khốc. Những vạt đồi Cà phê, Hạt Điều cụp lá phơi mình trong hầm hập nắng gió khao khát chờ mưa …Hơn 11 giờ trưa vợ chồng chú Dâng em của bạn tôi mới trên nương trở về mồ hôi nhễ nhại phàn nàn : Hạt Điều năm nay rớt giá, bọn em chẳng buồn nhặt, nhưng đang phải lo chống hạn cho Cà phê may ra vớt vát lại vốn liếng. Nhưng cây nào cũng thế thôi cứ được mùa thì mất giá, hơn 20 năm vào đây vật lộn với từng vạt đất đỏ ; những năm đầu còn mang tiếng “ Dân di cư tự do’’ lúng túng trong cảnh o ép, đến khi quen dần mới mạnh dạn gieo trồng đủ các loại cây Khoai, Sắn, Đỗ xanh, Cà phê, Tiêu, Điều …tính ra thì hàng héc ta, nhưng cũng chỉ đủ ăn và nuôi các con học hành, hai năm nay mới làm được ngôi nhà xây, muốn về thăm quê còn phải tính toán cân nhắc tàu xe đi lại sao cho hợp với túi tiền, đúng là 1 năm di cư 10 năm khổ ( nguyên văn tiếng Tày “Pi ni sip pi khỏ”… Không biết bao giờ mới khá lên được. Nói thì nghèo khổ vậy, nhưng bữa cơm trưa hôm đó vẫn rất tinh tươm có đủ gà luộc, vịt om, lợn quay, nem chả, cá nướng, canh chua … và cả két bia xanh Sài gòn nhậu lai rai …

   Kết thúc hội Voi Buôn Đôn chúng tôi qua đường 27 sang Đà Lạt, không khí ở đây có vẻ trầm măc lăng lẽ hơn, có lẽ do chưa đến ngày kỷ niệm chiến thắng, ngày giải phóng Lâm Đồng phải sang đầu tháng 4 (3-4-1975). Nhiều người nói Đà Lạt là Thành phố mộng mơ, Thành phố ngàn hoa, Thành phố trong sương …Vâng đều đúng đều đẹp cả.Nhưng tôi thấy trước hết Đà Lạt là thành phố trên đồi, nhà cửa đường phố đều men theo các sườn đồi nhấp nhô lượn sóng ẩn khuất sau những rừng Thông xanh. Chắc hẳn người Đà Lạt rất nhớ và rất trân trọng ngài Yesin ngừoi khám phá và đề ra ý tưởng thiết kế xây dựng thành phố phải giữ gìn nguyên trạng địa hình và cảnh quan thiên nhiên. Thật tuyệt là vời.

   Đà Lạt chiều ấy mưa, cơn mưa sớm đầu mùa cuối tháng 3 làm cho không khi thêm trong lành. Tôi sực nhớ và gọi điện ngay cho chú Dâng ở Buôn Đôn. Anh đã đến Đà Lạt, Đà Lạt đang mưa. Đầu bên kia tiêng Dâng có vẻ hơi sững sờ: Thế à ở đây( Buôn đôn) vẫn nắng chang chang ! Ồ nhỉ ngay cả trời mưa cũng không thể mưa cho khắp, câu hát “ Bên nắng đổ bên mưa quây “ thuở nào vẫn đúng … 

   Ôi Tháng 3 Tây Nguyên bao la bạt ngàn nắng gió, đầy ắp bao chuyện vui buồn đan xen giữa ký ức lịch sử hào hùng với thực tại xô bồ của muôn mặt cuộc sống hàng ngày và cả những dự định vươn tới tuơng lai. Câu chuyện bên quán Cà phê của ông Thái nhà báo như chắp thêm ước mơ. Nỗi khắc khoải của ông Du cựu chiến binh nhắc ta đừng quên quá khứ. Điều trăn trở của vợ chồng chú Dâng làm vườn, cảnh tỉnh một thực tế của quy luật sinh tồn; giữa đấu tranh và tồn tại không chỉ khắc nghiệt trong chiến tranh mà trong cả cuộc sống đời thường: Trong hào quang chiến thắng luôn có sự gian khổ, mất mát hy sinh … Nhưng tôi tin những ngừòi tôi gặp dù có phải vướng bận điều gì thì họ vẫn đã và đang gắn bó với Tây Nguyên. Dù ỏ cương vị nào thì mọi suy nghĩ và việc làm của họ cũng đều mang lòng mong muốn góp phần làm cho Tây Nguyên thêm xanh. Cho tháng 3 Tây Nguyên mãi mãi tràn đầy cảm xúc và sức sống trường tồn; cho con Ong đi lấy mật, cho con Voi xuống sông hút nước và Em đi phát rẫy làm nương… sinh động tự nhiên bền vững và gần gũi với thiên nhiên.

 

Tác giả bài viết: Lã Vinh

Nguồn tin: BMV

 Từ khóa: Tây nguyên, Lã VInh

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá

Click để đánh giá bài viết

  Ý kiến bạn đọc

Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây