TUYẾT TRẮNG

Thứ bảy - 13/11/2021 20:58
Trịnh Quốc Thắng
Ảnh: ST
Ảnh: ST
 Tôi yêu nước Nga từ thuở ngồi trên ghế nhà trường phổ thông qua những câu chuyện tuyệt vời của Pautốpxki. Tôi yêu những cánh rừng Nga vàng rực nắng mùa thu, yêu những bông tuyết bay bời bời như trong truyện cổ tích, tôi yêu những đêm trắng ở thành Lêningrat và bài hát chiều Mátxcova...và cũng biết bao nhiêu lần, tôi mơ ước về nước Nga xa xôi ấy. Tôi đã xây dựng cho mình một nước Nga riêng, một nước Nga trong sách vở và tưởng tượng: ngọt ngào và bình dị.
  Tôi yêu những người Nga đôn hậu, thông minh dũng cảm qua những bộ phim “Khi đàn sếu bay qua” “Thép đã tôi thế đấy”...và chính họ là những người bạn, những người anh hùng đã cổ vũ cho những lớp người thuộc thế hệ chúng tôi, dũng cảm vượt qua gian khổ trong sản xuất và chiến đấu.
 
 Năm 1966 tôi tốt nghiệp Phổ thông và nằm trong danh sách những người được sang Liên Xô học tập, nhưng cuộc chiến tranh chống Mỹ cứu nước đang bước vào giai đoạn quyết liệt, tôi và rất nhiều người ở thế hệ chúng tôi, đã phải xếp bút nghiên, tạm biệt mái trường Đại học, tạm biệt giấc mơ  thời sinh viên mơ mộng, để cầm súng lên đường ra mặt trận.
  Tôi đã lớn lên trong nghèo khó và gian khổ, khi mà cuộc sống không còn là những ngọt ngào, khi mà tuổi thanh xuân tươi đẹp, phải cầm súng để bảo vệ tổ quốc, khi mà tôi đã khóc những giọt nước mắt không phải về hạnh phúc, mà về những nỗi khổ đau, về những người đồng đội đã ngã xuống nơi chiến trường.
  Trong bom đạn của kẻ thù nơi mặt trận đầy sự hi sinh và chết chóc, nằm trong căn hầm dã chiến, nơi sự sống và cái chết chỉ cách nhau gang tấc, tôi vẫn mơ về nước Nga, vẫn mơ đến một ngày nào đó, tôi sẽ đến nước Nga để học tập, để được đi trong những cánh rừng Taiga vi vút gió, ngắm nhìn dòng suối róc rách chảy và làn khói vương vấn bên kia đồi.
  Nhưng chiến tranh thật tàn khốc, trong một trận chiến đấu với kẻ thù tôi đã bị thương. Từ chiến trường tôi được chuyển về miền Bắc để điều dưỡng. Sức khỏe của tôi dần dần hồi phục, nhưng không còn đủ sức để tiếp tục chiến đấu được nữa.
  Tôi được Nhà nước cho đi học đại học và tôi đã thi đỗ vào trường Đại học Xây dựng Hà Nội. Sau khi tốt nghiệp tôi được giữ lại làm cán bộ giảng dậy. Trường Đại học Xây dựng Hà Nội là một trường có quan hệ với nhiều trường đại học của nhiều nước trên thế giới, đặc biệt là trường Đại học Xây dựng Mátxcơva.
  Số phận may mắn đã đến với tôi, sau nhiều năm giảng dậy và nghiên cứu khoa học, tôi đã được nhà trường cho đi thi làm nghiên cứu sinh ở nước ngoài. Và thế là tôi đã thi đỗ và được đến nước Nga, nơi tôi đã mất một khoảng thời gian 1/ 4 thế kỉ mới đến được. Tôi đã sống ở Mátxcơva những năm tháng tươi đẹp nhất của cuộc đời. Khi đó tôi không còn trẻ nữa, nhưng tình yêu nước Nga trong tôi vẫn còn nguyên vẹn.
  Tôi được sống, làm việc và gặp gỡ với những người Nga tốt bụng, những người mà trước kia tôi chỉ gặp trên phim ảnh và trong tiểu thuyết. Những ngày nghỉ hè, tôi có dịp lang thang khắp nước Nga.
Tôi đã đến Krưm, đi dưới những hàng cây tiêu huyền cổ thụ ở công viên Livadia nơi có câu chuyện tình nổi tiếng trong truyện “Tuyết” của Pautốpxki. Tôi đã đi lang thang bên dòng sông Neva vào những đêm trắng ở thành Lêningrát. Tôi đã đến Xôchi, bãi biển tràn đầy ánh nắng mặt trời và hát vang bài ca “Chiều hải cảng”.
Tôi đã đến núi Cápcadơ để tưởng nhớ những vần thơ của Lécmôngtốp. Và Mátxcova với viện bảo tàng Putxkin, viện bảo tàng tranh có bức “Mùa thu vàng” của Lêvitan.
  Bây giờ dẫu đã 10 năm xa cách, nhưng tôi vẫn luôn nhớ về nước Nga,  tổ quốc thứ 2 của tôi. Ở đấy gia đình tôi đã sống những ngày tháng thật là tươi đẹp. Ở đấy tôi có những người bạn Nga, có gia đình giáo sư kính mến. Tôi nhớ như in từng ga xe điện ngầm tôi đã qua, nhớ căn phòng 317 ở tòa nhà K2- 11 tầng dành cho nghiên cứu sinh nước ngoài trong trường đại học.
  Biết bao câu chuyện đáng nhớ, nhưng bây giờ ngồi viết lại một kỷ niệm đáng ghi nhớ nhất về nước Nga, tôi nhớ lại cái đêm tuyết trắng ấy.
 Đã lâu lắm nước Nga mới có trận rét như vậy, nhiệt độ - 40 độ. Chúng tôi đã tích trữ lương thực, để không phải ra khỏi nhà trong một tuần, căn phòng ấm áp thơm mùi thịt nướng, qua hai lớp kính dầy, những bông tuyết không còn bay bay như những bông hoa trng, mà tuyết ném xuống ào ào như mưa.
Đường vào khu trường tôi ở, từ bến xe buýt, phải đi bộ đến hơn 1 km đường phủ đầy tuyết đã đóng thành băng trơn nhẵn, rất ít người đi lại. Thật khổ cho những ai, phải đi bộ trong cái lạnh thấu xương này. Đã10h đêm, kênh truyền hình đang diễn vở ba lê “Hồ thiên nga” nổi tiếng. Tôi đang ngồi một mình xem Tivi và nhấm nháp ly vốt ca với cá  Vốpla vùng sông Volga, kèm với một chú vịt hun khói, một món ăn đậm chất quê Nga, thật là thú vị.
  Có tiếng gõ cửa, không biết ông bạn nào đến chơi vào đêm rét mướt này. Tôi mở cửa, một người đàn ông tôi không quen biết, một gương mặt Nga như mọi người tôi đã gặp, áo măng tô, mũ lông, ủng da, không có gì đặc biệt, anh ta nói một hồi dài, một thứ tiếng Nga nhanh như gió đầy diễn cảm. Đại loại anh ta hỏi tôi có phải họ tên như vậy không, đang làm nghiên cứu sinh với giáo sư Trôphim Nhicôlaiêvich phải không?
  Tôi trả lời đúng và hoàn toàn không hiểu anh ta hỏi vậy để làm gì? Anh ta rút từ chiếc cặp da to của anh ra quyển luận án viết tay của tôi, trao cho tôi và nói, đại ý anh ta làm việc ở một Viện nghiên cứu mà tôi cũng không kịp nhớ, phụ trách bàn ghế phông màn cho các cuộc hội họp. Tuần vừa rồi khi dọn dẹp phòng họp sau một hội nghị lớn, anh ta có nhặt được quyển luận án này, chắc là giáo sư đã bỏ quên trên ghế ngồi. Anh ta cũng đang học tại chức bên trường Điện Matxcova, nên anh ta hiểu rõ quyển này quan trọng như thế nào đối với tôi. Rất may trên tờ bìa tôi ghi rõ tên và địa chỉ nơi ở trong kí túc xá của Trường Đại học Xây dựng Mátxcova, viết tắt là MIXI, trường MIXI  là một trường nổi tiếng nhiều người biết. Nhưng trường lại ở quá xa trung tâm, trên đường Iarôxlap, từ bến Mêtrô gần nhất Vêdenkha  phải đi 7 bến xe buýt mới tới. Vì vậy mãi đến hôm nay, sau khi đi học ban đêm về, anh mới đến để trả lại cho tôi quyển luận án.
  Tôi vừa ngạc nhiên vừa mừng rỡ. Tôi mời anh vào phòng để cảm ơn anh ta và muốn tặng anh một thứ gì đó: Chiếc đồng hồ điện tử, chiếc áo Kimônô cho vợ anh ta chẳng hạn. Khi biết được ý định của tôi, anh từ chối và nói đó là nhiệm vụ của anh, không cần cảm ơn, rằng anh ta rất vội. Tôi nói để tôi đưa tiền cho anh đi taxi, nhưng anh nói giờ này đi taxi đắt lắm, Mêtrô thì vẫn mở cửa đến 1h đêm.
 Rồi anh ta đi ngay sau một cái bắt tay thật chặt, một lời chúc ngủ ngon...
 
   Phải mất đến vài phút, sau khi bình tĩnh lại trong căn phòng ấm áp với chai rượu còn đầy trên bàn, tôi cứ tự trách mình, sao không kéo bằng được anh ta vào phòng, rồi hãy nói lời cảm ơn, sao không để anh uống một ly votka rồi hãy hỏi điện thoại và địa chỉ, để một dịp khác đến thăm và cảm ơn. Nhưng câu chuyện diễn ra nhanh quá, anh ta vụt đến vụt đi như làn gió, khiến tôi không đủ tnh táo để làm các việc như sau này tôi nghĩ.
   Câu chuyện như thế này: Sau bao lần sửa chữa, bản luận án viết tay của tôi đã hoàn tất. Hồi đấy máy photocoppy rất hiếm, nên tôi chỉ có một bản chính đưa cho giáo sư đọc lại, trước khi đưa đi đánh máy. Giáo sư hẹn với tôi một tuần sau sẽ trả lại. Mặc dù đã gần 70 tuổi, nhưng ông làm việc rất nghiêm túc và chính xác, chưa bao giờ lỡ hẹn.
  Nhưng lần này, khi tôi gọi điện cho ông để đến lấy luận án đi đánh máy. Thì ông lúng túng một hồi, rồi ông giải thích rằng tuần vừa rồi ông rất bận, rằng ngày nghỉ ông phải đi thăm đứa cháu...ông hẹn với tôi vài ngày nữa sẽ gọi điện lại. Qua giọng nói ngập ngừng và một lần hẹn không chắc chắn, tôi linh cảm thấy có cái gì đó không ổn, nhưng tôi không nghi nghờ gì ông.
  Mãi đến khi người thanh niên Nga đến trả tôi quyển luận án, tôi mới hiểu ông đang ở trong một tình thế khó xử. Có lẽ gần 12h đêm tôi mới điện cho ông, báo tin tôi đã nhận lại được quyển luận án. Ông hẹn sáng mai mang đến cho ông.
  Tôi đã đi trong cái lạnh - 40 độ của mùa đông Nga, 10h rồi mà đèn đường vẫn bật sáng, giữa ban ngày mà trời rét như cắt ruột. Tôi thầm cảm phục người bạn Nga không quen biết, đã đi bộ một quãng đường khá dài trong cái đêm giá lạnh của mùa đông để trả cho tôi quyển luận án, mà nếu như mất nó không biết số phận tôi sẽ ra sao?
  Khi kể lại câu chuyện hết sức cảm động trên cho giáo sư nghe trong căn phòng ấm áp của ông. Tôi nghĩ rằng ông sẽ hết sức ngạc nhiên và mừng rỡ, kiểu như: Ôi ! thế à, May mắn quá. Nhưng không như tôi nghĩ, chẳng có gì xẩy ra cả, ông không ngạc nhiên, ông nói một cách bình thản:
   Nếu không phải là anh ta, thì sẽ có một người khác làm việc đó, một cô gái phục vụ nước, hay một bà già dọn phòng chẳng hạn.
Tôi hỏi ông dựa vào đâu mà ông có thể khẳng định như vậy. Ông nở một nụ cười hiền hậu rồi nói rằng: - Ai cũng sẽ sử xự như vậy, vì họ là người Nga.
 
 - Ông đã xin lỗi vì làm tôi phải lo lắng và chờ đợi. Ông kể rằng ông đã mang theo quyển Luận án của tôi khi dự một Hội nghị Khoa học, ông tranh thủ đọc lúc chờ đợi, nhưng khi lên phát biểu và ra về, ông đã bỏ quên nó trên ghế ngồi.  Ông hứa chỉ đọc luận án của tôi ở nhà và hẹn tôi thứ 7 đến lấy. Được sự giúp đỡ của ông và của nhiều giáo sư khác, tôi đã hoàn thành và bảo vệ thành công luận án Tiến sĩ.
  Tôi trở về nước, tiếp tục công việc dạy học của mình ở Trường Đại học Xây dựng Hà Nội. Thời gian trôi đi nhanh quá và cuộc sống biết bao đổi thay. Con cái tôi dọn dẹp nhà, chúng bỏ tất cả các cuốn sách Nga được bầy trên giá sách ở phòng khách, cho vào chiếc thùng giấy, rồi cho lên gác xép.
   Tôi đi công tác về, thấy căn phòng như rộng ra, nhưng có một cái gì đó trống trải. Các con tôi khoe với tôi, sáng kiến dọn dẹp và bố trí lại phòng ở.
 Tôi không nói gì, nhưng một nỗi buồn bỗng dâng lên tràn ngập lòng mình. Tôi nhớ nước Nga xa xôi với biết bao câu chuyện vĩ đại và cảm động. Tôi nhớ tới người Thầy của tôi, một Giáo sư, một Nhà khoa học nổi tiếng, một ông già tốt bụng và đáng kính, nhớ cả vợ của ông, một bà người Nga hiền hậu và xinh đẹp, một vẻ đẹp dịu dàng trìu mến, đẹp như tính cách người Nga mà tôi không sao tả được.
 Tôi nhớ đến Bộ môn Công nghệ và Tổ chức Xây dựng, nơi tôi đã làm việc cùng bao nhiêu con người thông minh và hiền hậu, nhớ cô thư kí xinh đẹp và tốt bụng, nhớ cả những người mà tôi không biết tên và không còn nhớ mặt, nhớ chàng trai đã vượt qua bão tuyết và giá lạnh, đem trả tôi quyển luận án để tôi thành đạt như ngày hôm nay, cùng với bao nhiêu người Nga tuyệt vời khác đã giúp đỡ tôi một cách vô tư trong sáng. Vì họ là người Nga!
  Nước Nga giờ đây đang gặp rất nhiều khó khăn, đặc biệt là về kinh tế, nhưng nước Nga như chú gấu Misa đang ngủ trong mùa đông tuyết trắng. Rồi mùa xuân sẽ đến, băng giá sẽ tan, ánh mặt trời sẽ tràn đầy trên  những cánh đồng mênh mông lúa mì, và hoa Chiupan đỏ thắm như trái tim của chàng trai đang yêu.
  Nước Nga của Lômônôxốp, của Puskin và của Lênin vĩ đại, của những người dân Nga thông minh đôn hậu và tốt bụng, sẽ vượt qua cái giá lạnh của mùa đông phủ đầy tuyết trắng.
  Dù cuộc sống có thay đổi thế nào đi chăng nữa, tôi vẫn vô cùng yêu quý  nước Nga, yêu quí những người Nga, vẫn mơ về nước Nga như một giấc mơ trong trẻo và tươi đẹp nhất.
 
                                                                                                         Hà Nội, ngày 9 tháng 3 năm 2000

Giải nhì  toàn quốc cuộc thi viết về đề tài “Những kỷ niệm sâu sắc về nước Nga”.
Do Hội Hữu nghị Việt Nam – Liên Bang Nga và Đài Truyền hình Việt Nam VTV
phối hợp
tổ chức năm 2000.

 

Nguồn tin: ,bài: HNV.

Tổng số điểm của bài viết là: 2 trong 1 đánh giá

Xếp hạng: 2 - 1 phiếu bầu
Click để đánh giá bài viết

  Ý kiến bạn đọc

Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây