Sáng tác của Phạm Ngọc Tâm Dung

Thứ năm - 28/10/2021 09:57
Ảnh: Sưu tầm
Ảnh: Sưu tầm
             

       MÙA ĐÔNG HÀ NỘI

                                                                         Tản văn của  Phạm Ngọc Tâm Dung

 

       Tiếng người phát tin nhà bay báo cho hành khách biết về sự kết thúc của chuyến bay Sài Gòn- Hà Nội. Cửa máy bay đã mở. Khác hẳn với cái nắng gay gắt đến nhức hết cả đầu, làm người ta phải mau chóng chui vào trong nhà chờ cho mát tại sân bay Tân Sơn Nhất; ở sân bay Hà Nội, sương dày đặc, gió lạnh  ào ạt thổi từ xứ Bắc xa xăm lồng lộn, tuôn trào. Mấy nàng thanh nữ Sài Gòn lần đầu ra Hà Nội, khẽ so đôi vai trần và nhìn quanh quất với vẻ ngạc nhiên. Người cha quê gốc Bắc, nhưng sống ở Sài Gòn đã lâu, dường như có kinh nghiệm hơn, anh mở nhanh ba lô lấy chiếc áo ấm, khoác lên người bé trai còn đang ngơ ngác, lạ lùng và liên tục..."phỏng vấn" ba nó. Anh lại lấy tấm khăn, khoác lên vai cũng để trần của người vợ yêu gốc Sài Gòn, đang nhìn ảnh, mỉm cười ý nghĩa và có phần thú vị.

     -Ba ơi! Quê nội... mát ba nhỉ, con... con thích...!

     - Rồi sẽ có lúc con... không thích mà coi!

          Trong nhà chờ, khách về và người đi đón thật đông đúc. Người ta ôm chầm lấy nhau, cầm tay nhau, tặng hoa nhau mừng tủi và đặc biệt người ta ôm trên tay những khăn, áo phao, giày ấm đã chuẩn bị trao cho người thân khi cập cảng hàng không Hà Nội.

Trước mắt tôi, một cô gái, khoác lùng thùng lên mình tấm áo và khăn ... đàn ông, trông thật ngộ nghĩnh, dễ thương, đang khoác tay một chàng trai đầu trần, áo cộc tay cười mãn nguyện.

       Nếu để ý quan sát cách ăn mặc toàn cảnh, ta mới thấy có sự trải ngược đến khôi hài. Những cô gái Hà Nội với áo măng tô dạ, len, áo bông, lông vũ đủ màu, rồi nào mũ lông, khăn quàng len, giày da cao cổ, ngẩng cao đầu kiêu hãnh, thách đố với giá rét... Ngược lại, các cô gái, chàng trai xứ nóng với váy ngắn, vai trần, quần soọc ... đang cố khép đôi tay trần trắng nõn lại, lùi thật nhanh vào tác xi, mau chóng về nhà, hoặc vào ngay cửa hàng thời trang sân bay mà sắm tạm chiếc áo, khăn ấm để cùng hòa vào dòng người đông đúc của Hà Nội phố phường.

     Có một người bạn thân chia sẻ với tôi:

    - Tôi thích Hà Nội với ba mươi sáu phố phường mang tên gọi dân gian Hàng Đào, Hàng Rươi, Hàng Mắm...; với Lăng Bác Hồ linh nghiêm nơi Ba Đình lịch sử; với Cầu Long Biên cổ kính và kiêu hãnh; với những nét xưa Hà Nội gói ghém trong hình ảnh của một cụ già đọc sách bên bờ Hồ Hoàn Kiếm; với bà gánh hàng rong bên bức tường xây rêu phong; với con ngõ nhỏ và những tấm cánh cửa bạc thếch tháng năm; với những quán Phở Thìn, Phở Cường... nức tiếng Hà thành...

        Đặc biệt nhất tôi thích mùa đông Hà Nội; với mùa cây thay lá; với cái lạnh heo may hun hút gió Tây Hồ;  với muôn hồng nghìn tía trong trang phục của người Hà Nội đón rét; với món ẩm thực  bốc khói thơm  ngào ngạt nóng hổi thú vị nơi phố cổ!

         Thuở còn tuổi đi làm, đã có những thời kỳ tôi bàn với nhà tôi chuyện chuyển gia đình vào Sài Gòn để sinh sống. Vào đó cũng tiện cho công việc cơ quan, cho sức khỏe và kinh doanh cho cả nhà. Thậm chí, tôi đã mua hẳn một ngôi nhà xinh xắn với đủ tiện nghi cho dự định đó. Tôi được rất nhiều đồng nghiệp và người thân ủng hộ. Rồi một năm, tôi quyết định ở lại Sài Gòn ăn Tết thử. Tôi từng mơ màng với cảnh: "Trời Sài Gòn trong xanh như quyến rũ, thật diệu kỳ là mùa đông phương Nam". Tháng mười hai âm lịch, khi thích thú những buổi chiều, bên bờ sông Sài Gòn rộng mênh mông, hơi nước mát lạnh, ngắm những đoàn xuồng ghe xuôi ngược, những mảng lục bình bát ngát trôi ra biển... khi ngồi trong phòng máy lạnh nghe nhạc, thưởng thức một cốc sinh tố trái cây, hay một trái dừa ngọt mát Bến Tre... kể cũng là  quá thú vị. Đêm về, cả thành phố rực rỡ ánh đèn. Càng về khuya, phố xá càng sôi động, những tháng mùa đông, giáp tết nguyên đán, tôi không thể chịu nổi nỗi nhớ thương Hà Nội. Đi đâu cũng nghe những đồng hương than phiền vì cái nóng... trái mùa nơi Phương Nam và muôn vàn nỗi nhớ …

         Ôi  xứ Bắc - Nơi những cơn gió thoảng qua da thịt ngọt ngào, gợi trở về những quen thân từ mùa đông năm trước; nơi những cánh đồng mùa đông khô mộc, thoáng như thể người ta cố tình dọn đi, lấy chỗ cho gió về, hanh hao quạt đất ải khô giòn, trắng lốp. Nơi những vườn quất, đào Quảng An trĩu quả như vườn tiên. Nơi những người phụ nữ quàng khăn kín mít bán hoa cúc Họa mi bên hè phố nhỏ. Nơi đang chờ ta một bữa cơm canh nóng và cả sự biếng lười nhàn tản trong tấm chăn ấm áp...

        Có ai đó ví Hà Nội là một người phụ nữ, hơn thế  là người phụ nữ đẹp và thật duyên. Ở nàng, có một sự dịu dàng như mơ, lãng mạn và quyến rũ như thơ.

       Ấy là khi cởi bỏ tấm áo ồn ã mưu sinh, bụi bặm, xô bồ... của một ngày dài, nàng trở về một cô gái giản dị, mộc mạc, thanh khiết, tinh khôi - khoảnh khắc Hà Nội chìm trong màn đêm đông mượt như nhung.

         Có anh bạn quả quyết với tôi rằng: Anh đã từng đặt chân đến nhiều thành phố lớn trên thế giới và thành phố lớn nước ta, nhưng duy chỉ có thành phố Hà Nội là ... biết ngủ.

        Khi đầu hôm và xẩm tối, cái lạnh căm căm khiến cho người ta không dưng mà thèm mùi  thơm nồng nàn của ngô khoai nướng. Có nhà sai trẻ xuống lầu làm một bọc lên, người lớn, trẻ con rí rủm rì rum.

         Trên đường có một người đàn ông, đi làm về muộn, đêm đông giá lạnh mà anh vẫn cảm thấy ấm áp bởi tấm áo len và đôi găng tay, người đàn bà hiền thục của anh đã gửi lửa tình yêu vào đó trong từng mũi kim. Từ trái tim rạo rực nơi anh, rung lên âm thanh lời ca:

" Đường Cổ Ngư xưa chầm chậm lối ta về..."

          Đêm, về khuya, những hàng cây bên đường nghỉ ngơi trong ánh vàng sáng của các ngọn đèn đường. Những đốm vàng in trên mặt đất như những giọt nắng. Đường vắng người qua lại, người ta có cảm giác như được trở về với cảnh góc phố ngày xưa: yên lành, tĩnh lặng và mộng mơ...

       Trong khuya lạnh, cả thành phố ngủ ngon, chỉ lác đác có vài bác lao công gom rác, các anh công an làm nhiệm vụ và đôi người đi làm đêm.

Nếu bạn cùng thức đêm với Hà Nội, mà làm một cuốc tản bộ nơi phố cổ, bạn cứ việc một mình "làm chủ" cả con phố. Bạn có thể tha hồ mà ngắm nghía những ngôi nhà cổ, những con đường ngóc ngách cũ kỹ... mà ban ngày, hàng hóa bày biện kín mít, bạn chẳng bao giờ nhận ra. Rồi tiện chân, bạn tạt vào quán Phở Cường 23 Hàng Muối, hay 49 Bát Đàn... mà gọi một bát phở nóng, thưởng thức cùng nhóm người có thói quen ẩm thực ban đêm, điều thú vị đó ít đâu bằng.

         Trong hành trình "khám phá" thế nào bạn cũng gặp ai đó, nhiều khi là người nước ngoài tò mò hoặc đam mê tìm hiểu về... nhịp đêm đông Hà Nội, mà làm bạn đồng hành. Bởi điểm nhấn của Hà Nội chính là sự trinh bạch trong đêm vắng.

         Đêm lạnh, không gian như thu nhỏ lại, thanh sạch hơn bởi mùi hương của hoa, của lá, của khí giời... Đường phố Hà Nội thoang thoảng một mùi hương nhẹ nhàng lâng lâng khó tả.

         Tất cả làm cho những ai đã ở Hà Nội rồi thì mãi mãi không quên và nhớ thương khắc khoải  những ngày đông.

         Lại nhớ, hôm qua thôi, mình vẫn ở Sài Gòn. Thành phố được mệnh danh là "Hòn Ngọc Viễn Đông" ấy lúc nào cũng sôi động. Người Sài Gòn ban ngày làm việc hay tránh nắng, chỉ ban đêm mới là... thế giới riêng tư... Thì bạn thấy không, khi ai đó nói rằng: Người ta nhớ Hà Nội quay quắt bởi màu xám mùa đông - màu trầm lắng, màu khô hanh, màu bình an và hoài niệm.

       

         Nghe ai đó ca trong băng nhạc  lời hát:

"Hà Nội mùa này vắng những cơn mưa. Cái rét đầu đông khăn em bay trong gió lạnh..."

       Đúng rồi, Hà Nội - Nơi quê hương thứ hai; nơi tôi đã sống thời gian gấp nhiều lần thời gian liên tục nơi quê mẹ; nơi có ngôi nhà nho nhỏ bên cạnh Hồ Tây, có người thân yêu, có hàng phố, bạn bè và có... những ...mùa đông!

Chưa ai có thể thống kê, đo đếm hết được ...thú vui, thậm chí là niềm đam mê lựa chọn sắc màu, kiểu dáng... trang phục của người Hà Nội trong mùa đông.

Tôi thì tôi lại chết mê, chết mệt với những phụ nữ Hà Nội và những tấm khăn.

Ôi! Những tấm khăn của người đàn bà Hà Nội mùa đông - thường những tấm khăn đã được những người đàn ông si tình trao tặng.  Chúng đã nhiều đời đi vào thơ ca, nhạc hoạ,  chúng không chỉ có tác dụng làm cho ấm áp, mà nó còn là một "mảng" thời trang tuyệt diệu, tăng thêm sự duyên  dáng, đài các, sang trọng cho người phụ nữ Tràng An chốn Kinh Kỳ.

        Ở đầu thế kỷ trước, tấm khăn nhung đen để giúp các người đẹp vấn khăn "vành rế" "vành dây". Tấm khăn vuông bằng vải láng đen huyền, tạo nên những vành khăn mỏ quạ duyên dáng độc đáo với hàm răng đen "nhưng nhức hạt na", áo lai vai mớ ba, mớ bảy của người phụ nữ Việt Nam đã làm tốn không biết bao giấy mực của các văn nhân, thi sĩ.

      Rồi sau, những người phụ nữ "tân thời" mang ảnh hưởng của văn hóa, thời trang phương Tây, thì chiếc khăn lụa "Bông bay" màu vàng Hoàng yến, hay màu hồng cánh sen...buông hờ trên mái tóc "phi zê", chiếc nón trắng quai hồng, đôi guốc cao gót... cùng tà áo dài sang trọng (mùa đông có thể khoác ngoài một tấm áo len đan khéo màu trắng, màu hồng) ...đã làm nên biểu tượng nền nã sang trọng, của người phụ nữ  Thủ Đô.

        Sang thế kỷ hai mốt và những năm gần đây, mùa đông, vào dịp Tết, trở thành niềm rạo rực mua sắm và trưng diện thời trang của người Hà Nội nói riêng và Miền Bắc nói chung đặc biệt là thế giới chị em.

          Giữa tiết hanh hao khô ráo, cái rét ngọt ngào, trừ một vài người có làn da yếu sức đề kháng khô và nứt nẻ, phải thoa kem, còn phần đa, gió rét dường như làm căng mọng và rực hồng má của các cô gái.

        Tôi mải mê ngắm những người con gái đi bộ trong phố cổ. Chiếc mũ len thật xinh, đường đan thật khéo đội hững hờ như chiếc vương miện, đặt hơi nghiêng, trên đầu em.

        Chiếc khăn dài quấn một vòng lòng lẻo trên cổ bay bay theo nhịp lộp cộp của tiếng đế giầy xinh xinh chạm đất. Chiếc áo khoác cổ lông mềm mại rất hợp với chiếc ví nhỏ xinh xinh.

          Mùi hương thoảng thoảng của thì con gái  trẻ trung pha chút nước hoa nhẹ nhàng quyến rũ lan ra như thể thôi miên những... khách đa tình.

Em hòa vào dòng người cũng sang trọng, lịch lãm và kín đáo như em.

Tôi dám chắc, đây là hình ảnh mơ ước của bao cô gái đang sống cùng cái nóng nung người, đến nỗi bưng bịt kiểu gì thì da cũng rám nắng.

          Tuy nhiên, không phải bao giờ mùa đông Hà Nội cũng lãng mạn đáng yêu như thế.

       Có những ngày gió bấc và mưa phùn, cả không gian chìm trong màu  xám ngoét và tê buốt. Các nhà khoa học giải thích rằng: do khí lạnh kết hợp với hội tụ gió trên cao, khiến cho mùa đông Hà Nội có cái giá buốt đặc biệt như kim châm.

      Người đi đường dù mặc thật ấm và mang bao tay da, nhưng rồi vẫn tê cóng. Sương và mưa lạnh làm cho người ta càng có cảm giác như mình càng bé nhỏ trước cái khắc nghiệt bao la. Cái rét độc rét hại ảnh hưởng không nhỏ đến sức khỏe của con người, gia cầm và cây trái.

        Thế nhưng, cái rét đặc biệt đó đã thành một đặc sản của Hà Nội, làm cho người ta cảm nhận được rất rõ rệt  khác biệt bốn mùa Xuân, Hạ, Thu Đông.

       Ai đã ở Hà Nội thì mãi mãi không quên và nhớ thương  khắc khoải những ngày mùa  đông giá lạnh. Cái lạnh đem đến cho người ta cơ hội trưng diện thời trang. Vì cái lạnh giá của đất trời khiến  người ta gần gũi nhau hơn, đem đến hơi ấm tình người cho nhau. Vì cái lạnh mà người ta nhớ nhau nhiều hơn.

                Cùng với nhịp sống hiện đại, Hà Nội đang lớn lên từng ngày với hừng hực sức trẻ, với những tòa cao ốc chọc trời, với hệ thống giao thông được ưu tiên đầu tư lớn mạnh. Trong rất nhiều biến đổi,  thật may, Hà Nội  vẫn còn nguyên vẹn  những mùa đông.

 

Hà Nội 10/12/2020
TD
 

                     CÚC HỌA MI HÀ NỘI

                           
                                                                                          Tản văn của Phạm Ngọc Tâm Dung

      Tháng Mười một, sáng ra, trên con phố nhỏ Nghi Tàm, Lạc Long Quân và các cửa ngõ Thủ đô, cúc họa mi cứ bồng bềnh trôi vào phố. Sự có mặt của những bông hoa nhỏ nhắn và trắng muốt như tuyết, như sương ấy làm cho thời khắc chuyển mùa của Hà Nội có vẻ đẹp lãng mạn, cổ kính, dịu dàng.

Bên Hồ Tây, một em gái xinh xắn đang tạo dáng bên những đóa cúc họa mi đồng nội cùng mây nước. Dường như vẻ đẹp lạ lùng của những cánh hoa mỏng tang, trong suốt làm cho tuổi mười tám của em tôi cũng không khỏi e thẹn.

Cái tên cúc họa mi gắn với nhiều câu chuyện khá thú vị. Cúc họa mi còn có tên là daisy, bởi luôn nở bừng trong ánh mắt sáng ban mai và khép cánh khi chiều buông. Trong tiếng Pháp, hoa cúc này được gọi là Marguerite. Nhà vua St.Louis đã khắc hình hoa cúc họa mi cùng với hoa diên vĩ và thánh giá trên chiếc nhẫn của ông. Theo lời nhà vua, chiếc nhẫn này tượng trưng cho những gì ông yêu quý nhất, đó là: Tôn giáo, nước Pháp và vợ ông – người phụ nữ mang tên Marguerite. Song, với tôi, tôi lại có mặc định riêng cho tên gọi cho loài hoa nhỏ nhắn, xinh tươi này: đó là sự trùng trên một loài chim có giọng hót thật hay mà hình dáng bề ngoài thật khiêm tốn!

Những cây nấm màu săc lòe loẹt, những con cá sặc sỡ... thường hay chứa nhiều độc tố. Phải chăng, những gì tinh túy nhất, đều được dấu kín trong cái vỏ bề ngoài hết sức bình dị của nó chăng!

Những cành hoa gầy guộc, mong manh khiêm nhường làm cho ta nhận ra: đã bắt đầu của một mùa đông. Nó đánh thức cánh đồng sau vụ gặt đang mê ngủ. Nó làm cho những người vốn không thích mùa đông, nhưng con tim cứ dại dột mà trao cho cúc hoạ mi, để loài hoa dễ thương ngọt ngào ấy dẫn dụ ta đi cùng đi hết mùa đông này sang mùa đông khác của cuộc đời.

Nhà tôi may mắn ở gần xứ hoa Quảng Bá, Nghi Tàm. Mùa họa mi năm nào tôi cũng cùng bạn bè về với cánh đồng hoa hoạ my bát ngát ven Sông Hồng.

Khi ta có một nhành hoạ mi, một bó lớn hoạ mi mà ôm trên tay, mà cắm trong bình, tưởng đã là hạnh phúc, nhưng khi ta đứng trước cả một cánh đồng mênh mông hoạ mi, hạnh phúc đó nâng lên đến nhường nào.

Ta cúi xuống, nương nương nhành hoạ mi còn đẫm sương mai, ta đếm, có loài 12 cánh, có loài 24 cánh. Những bông hoa quá bé, ôm búp nhụy căng tròn, cánh hoa bung kiêu hãnh, chẳng còn gì để e ấp.

Có thể nơi mặt đất vùi lấp, họa mi đang cố gắng giấu một nỗi buồn kín đáo, chẳng hạn như một con sâu, một chiếc rễ bị thui...nhưng trước cơn gió lạnh, “nàng” bỗng một lần bừng lên trong niềm vui tỏa sáng.

Gió Sông Hồng vẫn cứ lồng lộng thổi, những nhánh hoa theo gió mà đung đưa, nhún nhẩy. Bông hoa nhỏ bé mà không mong manh, rung cả những cành gầy guộc mà không cúi đầu.

Hoạ Mi kiêu hãnh trước gió!

Cứ thế, từng bông trắng nhỏ như níu bước chân ta. Tôi đã đọc ở đâu đó, có ai ví: cúc họa mi là hiện thân của cô gái Hà Nội; nhẹ nhàng, trắng muốt, mong manh, luôn bẽn lẽn khi gió đông về. Mỗi mùa hoa chỉ nở trong vòng một tháng, từ giữa tháng Mười một đến trung tuần tháng Mười hai. Khi người ta đang mê, đang say, cũng là lúc mùa hoa kết thúc. Lại phải hẹn thôi. Sang năm, đúng ngày này!

Ở Hà Nội, mùa này, từ các bà mẹ đến các cô gái, chàng trai ai cũng mê mẩn với cúc họa mi.

Bởi vẻ đẹp dịu dàng, trong trắng tinh khôi làm cho lòng ta dịu lại, hay điều gì đẹp đẽ đang đợi chờ ta ở phía trước con đường...

Tôi được biết, có những người đang sống ở phương Nam đầy gió và nắng, một buổi chiều bỗng nhớ nôn nao mùa cây thay lá đường Phan Đình Phùng, nhớ những chiếc xe, những gánh hàng rong bồng bềnh hoa cúc họa mi, nhớ màu trắng tuyết làm mềm không gian các chợ lớn, chợ nhỏ và cả ngóc ngách lối đi; Nhớ hình ảnh người đàn ông trung niên dừng xe bên đường, chọn cho người vợ yêu một bó cúc họa mi đẹp nhất chỉ với giá năm mươi nghìn đồng mà mua được nụ cười rạng rỡ trong mắt người tri kỷ...ngàn đời của anh...! mà cấp tập mua ngay vé để trở về Hà Nội.

Hà Nội đẹp lung linh với những đêm hoa đăng.

Hà Nội nguy nga lộng lẫy với những ngôi nhà cao tầng, những công trình hiện đại thế kỷ

Hà Nội với những đóa họa mi kiêu hãnh trước gió, chỉ nở một lần trong đời rồi vĩnh viễn cho phép mùa đông băng giá tràn về.

 

                                                                    22 -11 – 2020 

 

 

                   BẠN TÔI - NGƯỜI ĐÀN BÀ LÀM THƠ

 

Tùy bút của Phạm Ngọc Tâm Dung

     Có một lần, tôi được người bạn thân trao cho một tâp thơ của một người lạ, có cái tên thật sáng sủa: Ánh Tuyết.
Tôi vô tình mở một trang và bắt gặp bài thơ “Lời rau răm” thế này:
Tôi mãi lở để người bồi
Cho đầy nhận khuyết một đời đắng cay
Bão giông bầm dập thân gầy
Muốn yêu chả được một ngày yên thân
Chợ đời mỏi gánh chồn chân
Vẫn long đong vẫn lênh đênh phận mình...

Bài thơ nói về nỗi niềm của người đàn bà, đọc lên làm cho ta muốn khóc. Rồi tôi quên cả người bạn đang ngồi kế bên, tôi quay mặt đi chỗ khác và đọc một lèo hết tập thơ.

Thì ra, những nỗi khổ đau đã kéo những người đàn bà lại gần nhau. Và tôi đã tìm Ánh Tuyết, kết thân với em từ khi đó.

Với Ánh Tuyết, thật sự, tôi không mấy quan tâm em là " nhà gì", bởi bao năm nay, em hiện hữu trong tôi như một người cùng cảnh ngộ, một người em, một người bạn vong niên mà khi vui, tôi gọi điện ba hoa, khoe toáng lên, khi buồn tôi chỉ muốn bắt xe về ngay Thái Bình, ôm lấy em mà khóc.
Nói như thế, không có nghĩa là “hai đứa” có vẻ...giống nhau!
Ánh Tuyết là một phụ nữ xinh đẹp theo lối khỏe khoắn, tươi giòn, bởi hai má lúc nào cũng rực rỡ, căng mọng, cặp mắt " lá khoai" hút hồn và nụ cười “không chê vào đâu được”. Cộng với sự thông minh, nhanh nhạy, nghĩa tình, đã nói là làm, đã làm là thành công.
Chúng tôi, tuy cùng quê, nhưng sống và làm việc ở hai địa bàn khác nhau, nên những buổi sinh hoạt cùng nhóm “Chúng tôi yêu nghệ thuật” Hà Nội; Hàng chục năm nay, một năm mấy bận, cùng các văn nghệ sĩ đàn anh: Vũ Nho, Nguyễn Ngọc Thiện, Nguyễn Đình Bắc, Hoàng Kim Bảo, Hồng Ngát, (hầu như, ai cũng có bài viết giới thiệu thơ Ánh Tuyết, đăng tải trên các tờ báo lớn chính thống); Đặc biệt là những chuyến đi du lịch xa cùng nhóm bạn bè... là cơ hội vàng để tôi hiểu thêm nhiều về em.
Tôi hoàn cảnh khó khăn, đông con đông cháu, công việc nội trợ của người đàn bà thật khó dứt ra chút nhàn rỗi cho mình, nhưng những chuyến đi có Ánh Tuyết là không thể không có tôi.
Còn nhớ, hồi đầu những năm 2010 - 2015, chúng tôi thật hăng hái. Một năm ít ra cũng giành vài ba chuyến đi cho cả nhóm. Trưởng đoàn của chúng tôi là Đại tá Lê Như Hải. Hải rất điển trai, thông minh, năng động, vui tính và tốt bụng, người gốc Bắc, sống và công tác tại Khánh Hòa. Nhà báo Đức Viên kiêm chân tài xế xuất sắc, nhiếp ảnh gia... đi nhiều, biết rộng, hoạt bát và luôn là “trưởng ban xung kích” của đoàn. Rồi nhà báo Phi Hải, bác sĩ Minh Thuận và cả con trai của tôi, cháu Phạm Hải Triều cũng hay theo tháp tùng đoàn.
Trên các nẻo đường từ Bắc vào Nam, ra biển đảo, xuống đồng bằng sông Cửu Long, ra Miền Tây, Cà Mau, Tây Nguyên, rồi vòng lên Tây Bắc... Ánh Tuyết luôn giữ vai trò “trung tâm vũ trụ”, em không chỉ gắn kết giữa chúng tôi - những người trong đoàn và cả những người bạn mới quen bằng... thơ.
Chúng tôi còn bày ra cái trò “bình thơ xuyên tạc” của các “nhà thô bỉ học” tự phong. Nghĩa là “chọn” những câu thơ xuất sắc của nhà thơ Ánh Tuyết, rồi...thô tục hóa nó đi, thi nhau “bình”. Tất cả đứng về một “phe” và đẩy Ánh Tuyết ra riêng một “phe”. “Sức mạnh của tập thể” chúng tôi, nhiều khi làm cho “khổ chủ” dở cười...dở mếu, và chúng tôi thì ...vỡ cả bụng.
Rồi chúng tôi mở cuộc “thi” sáng tác ứng khẩu, nhưng khoản này thì dù cả nhóm ba bốn người “canh ty” cũng không địch nổi Ánh Tuyết bởi nàng ứng khẩu nhanh ... như gió!
Trước mỗi chuyến đi xa, ngoài những chuẩn bị tư trang cá nhân, bao giờ nàng thơ cũng mang Theo một hộp carton to những sách là sách.
Những nơi đoàn ghé qua, phần lớn là các đơn vị biên phòng và món quà của chúng tôi là chè Thái Nguyên hảo hạng của Đức Viên cùng tác phẩm và trình diễn thơ của Ánh Tuyết.
Khỏi phải nói, bạn đọc cũng tưởng tượng ra,
Những bài thơ như “Mùa xuân người lính”... đã được trình đọc ở các đồn biên phòng: Đất Mũi Cà Mau, đảo Bình Ba Khánh Hoà trong tiếng sóng biển, đồn biên phòng Tùng Vài, Lũng Cú Hà Giang...trong màn tuyết rơi trắng xoá, có chiến sĩ rưng rưng nước mắt như thế nào, khi nghe Ánh Tuyết đọc thơ.
Chúng tôi xin trích ra đây bài thơ đặc biệt nghĩa tình này:
 
MÙA XUÂN NGƯỜI LÍNH
 
Anh hẹn mang mùa xuân cho em
Năm nay em về quê ăn tết
Em đã ngóng trông từ đầu tháng Chạp
Cành bích đào sốt ruột...bật mầm lên
Cả vầng trăng cũng mòn mỏi sáng mỗi đêm
Em làm tóc,mua giày chọn áo
Sắm cho anh bộ cánh thật tưom!
Đào đã trổ bông trăng đã qua rằm
Những cặp tình nhân chở nhau đi sắm tết
Mùa xuân đã về...còn anh lỡ hẹn...
Những bản làng xa cần đón tết bình yên...
Em hiểu rồi.em không trách dẫu rất buồn
Khi đã đem lòng yêu thương người lính.
Em ...biết đợi chờ biết quen với cô đơn...
Em gửi mùa xuân cho anh...ơi người lính biên cương.
 
    Lần khác, trên đảo Bình Ba, cả hội trường im phăng phắc, rồi tiếng pháo tay nổ như sấm, lính ta nhào lên công kênh, làm cho nữ thi sĩ mướt mồ hôi và nghẹt thở. Nàng thơ mỏi tay lưu chữ ký, lưu số điện thoại, trả lời các câu hỏi... Thậm chí, khi ra về gần đến phòng nghỉ, vẫn có một chàng lính trẻ bẽn lẽn, nói thật nhỏ vào tai nhà thơ. Sau mới biết, người cha trẻ tuổi muốn nhà thơ “cho” một bài thơ tình tặng vợ mới sinh thằng cu. Mỗi lần như thế, nét mặt Đại tá trưởng đoàn Lê Như Hải lại dãn ra. Hẳn anh rất tự hào về người bạn của mình.
Ngoài những phút giây ồn ào, náo nhiệt kẻ trao tặng, người đón nhận chốn “ba quân”, trên đường đi hàng mấy chục ngày dài, trên những trạm nghỉ chân, những đêm xa nhà, ngồi bên tách trà ấm, cạnh nhau, mỗi người đều có thật nhiều tâm trạng... Và khi đó, những câu chuyện về đời thật, những sâu thẳm riêng tư bị tích tụ từ lâu, cháy âm ỉ, đôi khi tưởng đã nguội tắt, nay bỗng bùng lên.
Đàn bà đẹp mà tài hoa, thường hay như thế!
Ai bảo ông giời sinh em!
Ai bảo ông giời bắt em làm thơ!
Ai bảo những vần thơ của em xuyên thấu trái tim người ta, để người ta ngày nhớ đêm thương!
Mà em thì trốn chạy để cố giữ cho mình, cho con, cho tất cả...!
Ai bảo em nhân hậu cho lắm vào, khi viết cả những vần thơ bi hài tặng cho...  “Người tình của chồng” cơ!
Và ai bảo rằng, nếu cuộc đời không đen bạc, thì em chỉ cố làm cho được cái phận sự của người nội tướng trong gia đình!
Ôi! Những vần thơ từ trái tim của người đàn bà đa đoan nơi Ánh Tuyết!
Có lần, nhìn thấy những đốm hoa gạo bừng cháy bên sông, nàng thơ đọc những câu thơ tâm trạng không phải chỉ viết riêng cho loài hoa gạo:
Hoa gạo ơi! Đừng kiêu hãnh đỏ bời bời như thế
Cả gan châm lửa đốt trời
Trời ở cao xa lắm
Lại rơi cháy mình đấy thôi
Có một cái gì đó, kiêu hãnh mà xa xót!
Trong tình yêu, dẫu không hồng phúc thì con người cũng phải luôn giữ lấy lòng tin, để biết mình tồn tại trong sự cân bằng tâm lý.
Có ở đâu, bắt gặp một “nụ cười” chua xót thế này không!
Duyên em đổi lấy nụ cười
Là em nhường để làm người thứ ba
                                      (Người thứ ba)
Khi trái tim đã trao đi rồi, một lúc nào đó chợt ngộ ra, biết là mình đã trao nhầm thì cũng đành vậy thôi!
Đành sống thật với mình và không hề hận thù ai sất:
 Sao người trốn chạy tình yêu
Bỏ nhau lại giữa bao nhiêu phũ phàng
Đã từng nguyện ước đá vàng
Bỗng dưng người nỡ cắt ngang lời thề"
                                     (Sông khát)
Trong đoàn chúng tôi, ai cũng thích được chia sẻ nỗi buồn trong thơ Ánh Tuyết.
Buồn mà không vật vã, bi lụy, vẫn làm chủ được mình. Buồn để mà thêm yêu cuộc sống, để mà thấy được giá trị của tình yêu.
Có lẽ điều chúng tôi thú vị nhất là mảng này.
Và phải nói ngay rằng: Ánh Tuyết là người biết yêu và sành yêu.
Từ tình yêu với người mẹ hiền từ, nhân hậu, người cha vắng bóng khi em còn hoài thai đến tình yêu quê hương, cánh đồng làng, chùm hoa Phượng, hình ảnh mẹ, bà mẹ Việt Nam, anh chiến sĩ, người con gái quê và mối tình đẹp, người đàn bà đơn côi, người đàn ông đầu đời... Và cả người đàn ông không mấy thủy chung:
Vô cùng thương mến tháng ba ơi
Đồng làng mỡ màng non tơ quá
Lúa dậy thì bầng bầng hớn hở
Ngọn thài lài mơn mởn sức xuân
(Tháng Ba thương mến)
Bảy lăm gió trở về chiều
Thình lình mẹ ốm quạnh hiu một mình
                               (Gửi về nguồn)
Đêm ở quê, đàn bà yêu chồng nồng nàn hơn người thành phố
                               (Đêm ngủ ở làng)
Tủi vì duyên thẹn với lòng
Tình đem bỏ chợ còn hòng chi nhau
Yêu chẳng được, cho thì đau
Để ra cơ sự Thị Mầu trái ngang
                               (Thị Mầu)
Người ngoan ở với người gian
Dẫu hiền như bụt cũng tan nát lòng
                               (Lời của Tấm)
Người hèn nói mấy cũng hèn
Người ngoan chịu muộn chịu phiền vẫn ngoan
                              (Chuyện cùng em gái)
Thoang thoảng thôi, đừng thêm nữa hương nồng
Giữ yên mặt hồ cho trăng tròn đáy nước
Ngỡ là dưng, chẳng thể nào dưng được
Nghiêng phía nào cũng nhoi nhói ...một niềm dưng!
                               (Gửi người dưng)
     Chúng tôi không phải là những người có nhiều kiến văn, nên không dám bàn nhiều đến chuyện giá trị nghệ thuật văn chương, mà chỉ khiêm tốn chép ra đây những vần thơ yêu thích, những suy nghĩ be bé của mình, với tư cách những người bạn gần gũi thân thiết, những độc giả, yêu mến người bạn gái làm thơ dễ thương cùng những vần thơ của nàng mà hầu hết anh chị em trong nhóm du lịch "Ta ba lô" đã thuộc lòng như...ca dao!

 

                                                        1 - 11 -  2020

 

Nguồn tin: HNV.

Tổng số điểm của bài viết là: 5 trong 1 đánh giá

Xếp hạng: 5 - 1 phiếu bầu
Click để đánh giá bài viết

  Ý kiến bạn đọc

Những tin mới hơn

Những tin cũ hơn

Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây